ÖLÜM AYLIĞI HAK SAHİPLİĞİ VE KESİLME ESASLARI
Güncelleme tarihi: 56 dakika önce
Ölüm Aylığı Nedir? Kimlere Bağlanır? Bağlanma Şartları Nedir? Hangi Şartlarda Kesilir?
Sirküler Numarası | : 2026/ 28 |
Kanun Adı | : 5510 SAYILI KANUN |
Konusu | : ÖLÜM AYLIĞI HAK SAHİPLİĞİ VE KESİLME ESASLARI |
Ölüm Aylığı Nedir? Kimlere Bağlanır, Hangi Şartlarda Kesilir?
Ölüm aylığı, halk arasında bilinen adıyla dul ve yetim aylığı, sigortalının vefatı üzerine kanunda hak sahibi sayılan eşine, çocuklarına ve anne ya da babasına bağlanan aylıktır. Aylık için hem vefat edenin sigortalılık ve prim koşulları hem de başvuranın hak sahipliği şartları aranır.
Ölüm Aylığı Bağlanma Şartları Nelerdir?
Sigortalının en az 1.800 gün malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi ödemiş olması gerekir. Eğer sigortalı 4/a (SSK) kapsamında çalışmışsa, her türlü borçlanma süreleri hariç olmak üzere en az 5 yıldır sigortalı olması ve toplam 900 gün prim ödemesinin bulunması yeterlidir.
Bunun yanında, 4/b (Bağ-Kur) kapsamında çalışan sigortalıların hak sahiplerine ölüm aylığı bağlanabilmesi için ölen sigortalıların genel sağlık sigortası primi dâhil, prim ve prime ilişkin her türlü borçlarının ödenmiş olması şarttır. Ayrıca kişi malullük, vazife malullüğü veya yaşlılık aylığı alırken vefat etmişse ya da bu aylıklara hak kazandığı halde işlemleri henüz tamamlanmadan hayatını kaybetmişse de geride kalan hak sahiplerine ölüm aylığı bağlanır.
Ölüm Aylığı Kimlere ve Hangi Oranlarda Bağlanır?
Eş (Dul Aylığı): Ölüm tarihinde yasal evlilik bağı şarttır. Dul eşe kural olarak %50 oranında aylık bağlanır. Çocuksuz ve SGK kapsamında çalışmayan/aylık almayan eşte bu oran %75’e yükselir.
Çocuklar (Yetim Aylığı): Çocukların her birine %25 hisse düşer. Yaş, öğrenim ve sigortalılık durumuna göre koşullar şöyledir:
Kız Çocukları: Bekar olmaları şartıyla yaş/öğrenim sınırı yoktur. 4/a, 4/b veya 4/c kapsamında çalışmamaları ve kendi sigortalarından aylık almamaları gerekir.
Erkek Çocukları: Öğrenim görmeyenlerde 18, lise ve dengi öğrenim görenlerde 20, yükseköğrenim görenlerde 25 yaşını doldurunca veya çalışmaya başlayınca aylık kesilir. Ancak 27.03.2018 sonrası 4/a (SSK) kapsamında öğrenciyken çalışmaya başlayanların aylığı yaş sınırına kadar kesilmez.
Malul Çocuklar: SGK Sağlık Kurulunca çalışma gücünü en az %60 kaybettiği belirlenen malul çocuklara yaş, cinsiyet ve medeni durumlarına bakılmaksızın aylık bağlanır. Ancak sigortalı çalışmaya başlamaları, kendi sigortalılıkları nedeniyle gelir veya aylık almaları ya da kontrol muayenesinde malullük oranının %60’ın altına düştüğünün belirlenmesi halinde aylık, bu durumu izleyen ödeme dönemi başında kesilir.
Anne ve Baba: Anne ve babaya şartları taşımaları halinde toplam %25 oranında aylık bağlanabilir; bu oran aralarında paylaştırılır. Her türlü gelirlerinin net asgari ücretten az olması ve kendi adlarına (diğer çocuklarından bağlananlar hariç) SGK geliri veya aylığı almamaları gerekir. 65 yaşından küçükler için eş ve çocuklardan artan hisse bulunması şartı aranır; 65 yaşını dolduranlarda bu şart aranmaz.
Dul Aylığının Kesilmesi ve Çift Aylık Bağlanma Durumları
Dul eş, kendi sigortalılığından dolayı emekli aylığı alsa veya 4/a-4/b-4/c statülerinden herhangi birinde çalışsa dahi vefat eden eşinden bağlanan dul aylığını almaya devam eder (çalışma veya emeklilik durumu aylığı kesmez).
Aylığın kesilmesine sebep olan tek durum dul eşin yeniden evlenmesidir. Bu yeni evlilik boşanma veya ölümle sona ererse, gerekli şartlar sağlandığında ilk eşten tekrar aylık bağlanabilir. İkinci eşin de vefatıyla her iki eşten ölüm aylığına hak kazanılması durumunda ise yalnızca tercih edilen bir aylık alınabilir. Dul eş, kural olarak hem eşinden dul aylığı hem de anne-babadan yetim aylığı alamaz, ancak anne veya baba 4/c (Emekli Sandığı) emeklisi ise her iki aylığı (hatta kendi çalışmasından dolayı da emekli aylığı alıyorsa üçünü birden) aynı anda almaya devam edebilir.
Yetim Aylığı Hangi Durumlarda Kesilir?
Anne veya babasından 4/a (SSK) ya da 4/b (Bağ-Kur) kapsamında yetim aylığı alan kız çocukları evlendiklerinde, sigortalı çalışmaya başladıklarında veya kendi çalışmalarından dolayı emekli (4/a, 4/b, 4/c) olduklarında yetim aylıkları kesilir.
Eğer 4/c statüsünden emekli olan bir kadın, yine 4/c (Emekli Sandığı) emeklisi olan anne veya babasını kaybederse her iki aylığı aynı anda alamaz; sadece tutar olarak yüksek olan aylığı tercih edebilir.
Anne veya babasından 4/c kapsamında yetim aylığı alan kız çocukları, 4/c (Emekli Sandığı) kapsamında çalışmaları halinde aylıkları kesilir. Ancak 4/a (SSK) veya 4/b (Bağ-Kur) kapsamında çalışsalar bile yetim aylığını almaya devam edebilirler (evlenmedikleri ve memur olmadıkları sürece). Anne veya babasından 4/c (Emekli Sandığı) kapsamında yetim aylığı alan bir kadının, 4/a (SSK) veya 4/b (Bağ-Kur) kapsamında emekli olması halinde yetim aylığı kesilmez; her iki aylığını da birlikte almaya devam eder.
Çift Aylık Bağlanma Durumları
Her ikisi de 4/a (SSK) kapsamında olan anne ve babası vefat eden kız çocuğuna, yüksek olan aylığın tamamı, düşük olanın ise yarısı bağlanır.
Her ikisi de 4/b (Bağ-Kur) kapsamında olan anne ve babanın vefatı durumunda ise kız çocuğuna 18 yaşına kadar her iki aylığın tamamı; 18 yaşından sonra yüksek olan aylığın tamamı, düşük olanın yarısı bağlanır.
Anne ve babadan birinin 4/a veya 4/b, diğerinin ise 4/c kapsamında emekli olması halinde her iki aylığın da tamamı ödenir.
Anne ve babadan birinin 4/a, diğerinin 4/b kapsamında emekli olması durumunda, ölümlerden en az biri 1 Ekim 2008 tarihinden önce gerçekleşmişse her iki aylığın tamamı bağlanır. Ancak her ikisi de 1 Ekim 2008 tarihinden sonra vefat etmişse yüksek olan aylığın tamamı, düşük olan aylığın yarısı ödenir.
Evlenme Ödeneği (Çeyiz Yardımı) ve Aylığın Kesilmesi
Yetim aylığı alan kız çocuğunun evlenmesi durumunda, evlenme tarihindeki aylığın 24 katı çeyiz yardımı ödenir. Boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı (muvazaalı boşanma) tespit edilenlerin aylığı kesilir; yersiz ödemeler yasal faiziyle geri alınır.
Ölüm aylığı ve çeyiz yardımına zamanında başvuru yapılmaması halinde, yazılı talep tarihinden itibaren geriye dönük en fazla 5 yıla ilişkin birikmiş aylıklar ve ödenekler toplu olarak ödenir. Ölüm aylığı ve çeyiz yardımı talepleri, e-devlet üzerinden gerçekleştirilir.
Bilgilerinize sunar, iyi çalışmalar dileriz.
Not: İşbu sirkülerimiz, mevzuat hükümleri dikkate alınarak bilgi vermek amacıyla düzenlenmiştir. Bu itibarla tereddüt edilen bir husus bulunması hâlinde işlem tesis etmeden önce tarafımıza danışılmasını rica eder; yalnızca sirkülerdeki ve web sitemizdeki bilgiler ile açıklamalar dayanak gösterilmek suretiyle yapılacak işlemler sonucunda doğacak zararlardan şirketimizin sorumlu olmayacağını hatırlatmak isteriz. Soru, görüş, eleştiri ve önerilerinizi danismanlik@mytesvik.com adresine gönderebilirsiniz.
PDF İNDİR


